Ukrayna parlamentosunda Türkiye ile STA müzakereleri üzerine önerge

Ukrayna Parlamentosu Verkhovna Rada’da bulunan 26 milletvekili, Türkiye ile bir serbest ticaret bölgesi (STA) anlaşmasının sonuçlandırılmasına ilişkin Ukrayna Başbakanı Denis Şmigal’in cevaplaması isteği ile bir önerge verdi.

Milletvekilleri, başbakandan anlaşma taslağının güncel halini, tarife önerilerini ve her iki tarafın taleplerini en detaylı seviyede, etkin görevleri de göstererek sunmasını isteniyor.

Ayrıca, anlaşma kapsamında Türkiye ile müzakere ve istişareler için şartnamelerin nüshalarını ve 2019-2020 raporlarını sunmaları isteniyor.

Parlamenterler ayrıca, anlaşmanın orta ve uzun vadede Ukrayna’nın makroekonomik göstergeleri üzerindeki etkisine dönük tahmin göstergeleri başta olmak üzere mali ve ekonomik gerekçeler; müzakere sürecinin mevcut durumu hakkında bilgi ve analitik materyaller, Ukrayna tarafındaki katılımcıların bir listesi, daha sonraki müzakereler ve istişareler için konumsal materyaller, anlaşma kapsamındaki ticaret şartlarının serbestleştirilmesinin bir sonucu olarak Ukrayna için olası riskler ve bunları aşmanın yollarının sunulması da talep etmektedir.

Daha önce, Verkhovna Rada Ekonomik Kalkınma Komitesi Başkan Yardımcısı Dmitriy Kisilevskiy, hükümeti Türkiye ile bir serbest ticaret bölgesi (FTA) anlaşması yapmak için Ukrayna’nın çıkarlarını savunan çok sorumlu bir yaklaşım benimsemeye çağırdı. Ona göre 2019 yılında Ukrayna, Türkiye pazarına 2.62 milyar dolarlık mal satarken, Türkiye Ukrayna pazarına 2.36 milyar dolar ithal etti, yani pozitif bakiye 264 milyon dolar olarak gerçekleşti ve bu rakam son sekiz yılda 6.6 kat düştü. İkili ekonomik ilişkiler tarihinde ilk kez 2020 yılının dokuz aylık sonunda Ukrayna ile Türkiye arasında 16.8 milyon dolarlık negatif ticaret dengesi kaydedildi.

Milletvekili, bu durumun sebebinin Ukrayna ihracat yapısında birincil işlenmiş malların hakim olması ve Türk firmalarının Ukrayna’ya ağırlıklı olarak yüksek katma değerli ürünler tedarik etmesi olduğuna inanıyor. Dolayısıyla Ukrayna için müzakere sürecindeki en hassas konu, iki ülkenin mallara uygulanan ithalat ve ihracat vergilerini ne kadar ve ne zaman azaltacağıdır.

Komite başkan yardımcısına göre, şimdi Türkiye aslında Ukrayna’dan işlenmiş tarımsal ürünleri serbest ticaret rejiminin dışında tutmasını, mamul malların Türkiye pazarına erişimindeki kısıtlamaları ve ihracat sübvansiyonlarını korumasını, hem de tarımsal ve mamul mallar üzerindeki ithalat vergilerini anında düşürmesini istiyor. Türkiye, hammaddelere uygulanan ihracat vergilerini kaldıracak. Bu koşullar altında, bir STA Ukrayna için olumlu bir etki yaratmayacak, ancak Türkiye için bu şartlar üzerinde bir anlaşma imzalamak, Ukrayna hammaddelerine erişim ve bitmiş ürünler için bir pazar sağlayacaktır.

ukrhaber.com

Kadir Çurku

Ekonomist. Türkiye’de Buz hokeyi, Artistik Buz Pateni Tarihi ve fotoğraf ile ilgilenmekte. Sitenin yönetimi yanında sitede editörlük yapmaktadır. 29 yıldır Kiev'de yaşamaktadır. İletişim: [email protected]